مقالات و دانستنی ها

لبنیات در طب سنتی؛ فواید، مزاج، نحوه صحیح مصرف و مصلحات

لبنیات در طب سنتی؛ فواید، مزاج، نحوه صحیح مصرف و مصلحات

لبنیات از قدیم در سفره ایرانیان جایگاه ویژه‌ای داشته است. اما در طب سنتی ایرانی، مصرف صحیح لبنیات کاملاً وابسته به مزاج فرد، زمان استفاده و نوع فرآورده است. در این مقاله فواید، مزاج و شیوه اصولی مصرف انواع لبنیات را از نگاه طب سنتی بررسی می‌کنیم.

مزاج لبنیات در طب سنتی

در دیدگاه طب سنتی، بیشتر لبنیات سرد و تر هستند و می‌توانند رطوبت بدن را افزایش دهند. این ویژگی برای افراد با طبع گرم مفید است، اما ممکن است برای سردمزاج‌ها مشکلاتی ایجاد کند.

مزاج و خواص انواع لبنیات

نوع لبنیات مزاج مهم‌ترین خواص نکات مهم در مصرف
شیر سرد و تر خونساز، مقوی اعصاب، آرام‌بخش بهتر است با عسل یا دارچین مصرف شود
ماست سرد و تر خنک‌کننده بدن، رفع عطش، ملین همراه آویشن، سیاه‌دانه یا نعناع مصرف شود
دوغ بسیار سرد ضد التهاب، مناسب گرمی‌مزاج‌ها مصرف زیاد باعث نفخ و درد مفاصل می‌شود
پنیر سرد و خشک مقوی استخوان و خون‌ساز باید با گردو، آویشن یا سیاه‌دانه خورده شود
کشک سرد مایل به خشک تقویت بدن، منبع پروتئین نوع شور برای مغز مضر است
سرشیر بسیار سرد و تر چاق‌کننده، رطوبت‌دهنده قوی برای بلغمی‌ها مضر است
خامه سرد و تر تقویت‌کننده پوست و چاق‌کننده بهتر است با عسل خورده شود

چه مزاج‌هایی باید لبنیات بخورند؟

مزاج فرد وضعیت مصرف
گرم و خشک بسیار مناسب و مفید
گرم و تر قابل قبول، به شرط تعادل
سرد و خشک با احتیاط و همراه مصلح
سرد و تر (بلغمی) بسیار محدود و با مصلح
افراد سینوزیتی، دچار سرفه یا خلط گلو باید مصرف ماست و دوغ را کاهش دهند

مصلح لبنیات چیست؟ (راه جلوگیری از مضرات)

طب سنتی توصیه می‌کند برای جلوگیری از نفخ، بلغم، ترش‌کردگی معده و گرفتگی گلو، لبنیات را با مصلحات زیر میل کنید:

✅ عسل
✅ دارچین
✅ سیاه‌دانه
✅ آویشن
✅ نعناع خشک
✅ گردو (برای پنیر)

بهترین و بدترین زمان مصرف لبنیات

✅ مناسب:

  • صبح‌ها با مصلح

  • عصر با عسل یا دارچین برای گرم‌مزاج‌ها

  • در صورت سردی طبع، به شکل گرم‌شده و کم‌چرب

❌ نامناسب:

  • بلافاصله بعد از غذا

  • هنگام خواب، مخصوصاً برای افراد سردمزاج

  • در هوای بسیار سرد بدون مصلح

  • بعد از حمام برای افراد بلغمی

لبنیات در طب سنتی نه‌تنها مفید، بلکه دارویی ارزشمند است؛ به شرط آنکه درست مصرف شود. شناخت مزاج بدن، انتخاب نوع مناسب لبنیات و استفاده از مصلحات می‌تواند از مضرات جلوگیری کرده و فواید آن را برای بدن چند برابر نماید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *